Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, uzun çalışma sürelerinde fazla mesai hesabını doğrudan etkileyebilecek önemli bir karara imza attı. Milyonlarca çalışanı ilgilendiren ara dinlenme süreleri, Yargıtay’ın verdiği son kararla yeniden gündeme geldi.
Yüksek Mahkeme, uzun süre çalışan işçilerin fazla çalışma hesabında dikkate alınması gereken ara dinlenme sürelerine ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 11 Şubat 2026 tarihli kararında, 08.00-20.00 saatleri arasında gerçekleştirilen 12 saatlik çalışmada 1,5 saat; 08.00-21.00 ve 08.00-22.00 saatleri arasındaki 13 ve 14 saatlik çalışmalarda ise 2 saat ara dinlenmesi kullanıldığının kabul edilmesi gerektiği belirtildi.
Buna göre 11 saati aşan çalışmalarda 1 saat yerine en az 1,5 saat, 13 saati aşan çalışmalarda ise 2 saat mola verilmesi gerektiği ifade edildi.
MOLA HAKKI NE KADAR?
İş yaşamında ara dinlenmeleri; çalışanların dinlendirilmesi, yorgunluğa bağlı iş kazalarının önlenmesi ve çalışanların ruhsal ve bedensel sağlıklarının korunması amacıyla çalışma süresi içerisinde verilen dinlenme araları olarak uygulanıyor.
Mevcut uygulamaya göre 4 saate kadar kısa süreli işlerde 15 dakika, 4 saatten 7,5 saate kadar süren çalışmalarda 30 dakika, 7,5 saatten 11 saate kadar süren çalışmalarda ise 1 saat ara dinlenmesi verilmesi gerekiyor.
İş Kanunu’na göre günlük çalışma süresi en fazla 11 saat olarak uygulanıyor. Ancak 11 saatin üzerinde çalışma yapılması halinde Yargıtay’ın son kararı doğrultusunda ara dinlenme sürelerinin de buna göre değerlendirilmesi gerekiyor.
Buna göre 11-13 saat arasındaki çalışmalarda 1,5 saat, 13-14 saat arasındaki çalışmalarda ise 2 saat mola hakkı bulunuyor.
ÇALIŞANLARIN MOLA HAKKI NASIL UYGULANIYOR?
Çalışma hayatında mola süreleri çalışanların durumuna göre farklılık gösterebiliyor. Çocuk ve genç işçilere 2 saatten fazla, 4 saatten az süren işlerde 30 dakika; 4 saatten 7,5 saate kadar olan işlerde ise 1 saat ara dinlenmesi verilebiliyor. Çocuk işçilere her 1 saatlik çalışma sonrasında 15 dakikalık mola verilmesi de zorunlu.
Kadın işçilere ise bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için günde toplam 1,5 saat süt izni veriliyor. Günlük çalışma süresinden sayılan bu iznin hangi saatler arasında ve kaça bölünerek kullanılacağını çalışan belirleyebiliyor.
Karayolu taşımacılığında görev yapan şoförler de 24 saatlik süre içerisinde 9 saatten fazla araç kullanamıyor. Kesintisiz olarak 4,5 saatten fazla araç kullanılması halinde en az 45 dakikalık mola verilmesi gerekiyor. Bu sürelerin ihlal edilmesi durumunda işçi açısından haklı fesih hakkı doğabiliyor.
MOLA KULLANDIRILMAZSA NE OLUR?
Mola hakkı anayasal güvence altında bulunurken, işverenlerin çalışanlarına ara dinlenme sürelerini fiilen kullandırması gerekiyor. İşveren mola sürelerini azaltamaz ancak çalışan lehine artırabilir.
Ara dinlenmesinin kural olarak bölünmeden kullandırılması gerekiyor. Mola sırasında tamamen serbest olan çalışan, bu süreyi işyeri içinde veya dışında geçirebiliyor.
Çalışanın işyerinde kalmasına rağmen mola süresinde çalışmaya devam etmesi halinde ara dinlenmesi verilmemiş kabul ediliyor. İşverenin emri doğrultusunda işyerinde beklemek de çalışma kapsamında değerlendirilebiliyor. Çalışan işyerinde kalsa dahi mola süresini serbestçe kullanabilmeli ve bu süre içerisinde çalışmaya zorlanamamalı.
Kullandırılmayan mola süreleri nedeniyle çalışma süresinin haftalık 45 saati aşması halinde fazla çalışma ücreti gündeme geliyor. Bu durumda çalışana yüzde 50 zamlı ücret ödenmesi gerekiyor.
Mola hakkını kullandırmayan işverene ise 26 bin 620 TL idari para cezası uygulanabileceği belirtiliyor.
Evden çalışanlar da sözleşmede aksi kararlaştırılmadığı sürece kanunda belirtilen ara dinlenme sürelerine tabi oluyor.
Mola zamanlarının belirlenmesi ise işverenin yetkisinde bulunuyor. İşveren, çalışanlara molaları toplu şekilde veya belirli bir plana göre sırayla kullandırabiliyor. Ancak ara dinlenmelerinin çalışma süresi içerisinde verilmesi gerekiyor. Mola hakkı, işe geç başlama veya işi erken bitirme şeklinde kullandırılamıyor.
Next


