Next
Tarlada 8 liraya satılan ürünün market rafında 100 liraya kadar çıkmasına neden olan aracılık zinciri değişiyor. Yeni Hal Yasası ile komisyon oranları yarıya indirilirken, aracıların birbirine ürün satması yasaklanıyor.
Uzun yıllardan beri Türkiye’nin en büyük yarası olan sorun, sonunda kapanıyor. Yeni Hal Yasası taslağıyla gıda tedarik zincirindeki mükerrer alım satımlar engellenerek tarladan rafa doğrudan bir köprü kuruluyorAynı hal içinde komisyoncuların birbirine ürün satması, tacirlerin kendi aralarında mal devretmesi ve aracı kuruluşların birbiriyle doğrudan ticaret yapması tamamen yasaklanıyor.
|
Düzenleme Alanı |
Mevcut Durum |
Yeni Düzenleme / Getirilen Şartlar |
|
Komisyon Oranı |
%8 |
%4 seviyesine indiriliyor |
|
Hal Dışı Ticaret |
- |
Bakanlıktan yetki belgesi alma ve teminat verme şartı getiriliyor |
|
Ürün Satışı ve Aracılık |
Aracılar üzerinden |
Üretici birlikleri ve kooperatifler aracı olmadan doğrudan hallerde satış yapabilecek |
|
Üretici Kotası (Hal ve Pazarlar) |
%20 |
%30'a çıkarılıyor (satış yeri ve iş yeri kotası) |
|
Kendi Halini Kuracak Üretici Örgütleri |
- |
Bedelsiz Hazine arazisi tahsisi; vergi, stopaj ve hal rüsumu muafiyeti |
|
Tarımsal Kooperatifler |
Mevcut sayı |
Kooperatif sayısı iki katına çıkarılıyor |
Konuyla ilgili değerlendirmede bulunan Ekonomist Necmettin Batırel, "Mevcut durumda uygulanan yüzde 8’lik komisyon oranı yüzde 4 seviyesine indiriliyor. Hal dışında tüccarlık yapmak isteyen gerçek ve tüzel kişilere Bakanlıktan yetki belgesi alma ve teminat verme şartı getiriliyor. Çiftçinin ve üretici birliklerinin haklarını korumak, piyasada doğrudan söz sahibi olmalarını sağlamak amacıyla radikal destekler sunuluyor. Üretici birlikleri ve kooperatifler, herhangi bir aracıya ihtiyaç duymadan ürünlerini doğrudan hallere ulaştırıp satışa sunabilecek. Toptancı hallerinde ve semt pazarlarında üreticilere ayrılan satış yeri ve iş yeri kotası yüzde 20’den yüzde 30’a çıkarılıyor. Kendi halini kurmak isteyen üretici örgütlerine bedelsiz Hazine arazisi tahsis edilecek; vergi, stopaj ve hal rüsumu muafiyetleri uygulanacak. Tarımsal kooperatif sayısı iki katına çıkarılıyor.
VATANDAŞA MAKUL FİYAT
Tedarik sürecindeki aracı maliyetlerinin düşmesi ve nakliye esnasındaki el değiştirmelerin azalmasıyla birlikte tüketici, taze sebze ve meyveye daha makul fiyatlarla ulaşacak. Zincir market raflarının büyük bir bölümünde yerli ürün bulundurulması zorunlu hâle getiriliyor. Yerli üretime öncelik veren marketlere sağlanan vergisel teşvikler fiyata indirim olarak yansıyacak
