Next
Milyonlarca çalışanı ilgilendiren “işveren zam yapmak zorunda mı?” sorusu, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun kararıyla netlik kazandı. Karar, özellikle sendikasız çalışanlar açısından ücret artışlarının hukuki sınırlarını ortaya koydu.
Türkiye’de Ocak 2026 itibarıyla 16 milyon 699 bin sigortalı işçi bulunurken, kayıt dışı çalışanlarla birlikte bu sayı 20 milyona yaklaşıyor. Sendikalı işçi sayısı 2 milyon 414 bin olurken, toplu iş sözleşmesi kapsamında çalışanların sayısı 2 milyon 139 bin olarak kayıtlara geçti.
SENDİKALI VE SENDİKASIZDA FARKLI UYGULAMA
Toplu iş sözleşmesi kapsamında yer alan işçilerin ücretleri, işveren ile sendika arasında yapılan anlaşmalarla belirleniyor. Bu sözleşmeler genellikle 2 yıllık olurken, ilk 6 ayda reel artış, sonraki dönemlerde ise en az enflasyon oranında zam yapılması öngörülüyor.
Sendikasız iş yerlerinde ise ücret artışı tamamen işverenin inisiyatifinde bulunuyor. Çalışanların pazarlık gücüne göre değişen zam oranları, bazı durumlarda enflasyonun altında kalabiliyor.
YARGITAY KARARI NE DİYOR?
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 22 Ekim 2025 tarihli kararı, ücret zammının zorunlu olup olmadığı konusuna açıklık getirdi.
Karara konu olayda; uzun yıllar aynı iş yerinde çalışan bir işçi, taşeron firmaya geçtikten sonra ücret yapısında değişiklik yapılmasını kabul etti. Ancak sonraki yıllarda zam yapılmaması üzerine dava açtı.
Yerel mahkeme işçi lehine karar verirken, Yargıtay hesaplama yöntemini hatalı bularak kararı bozdu.
ZAM ZORUNLULUĞU VAR MI?
Karar çerçevesinde;
- İşverenin her yıl zam yapma zorunluluğu bulunmuyor
- Ücret artışı, sözleşme hükümlerine ve tarafların anlaşmasına bağlı
- İş sözleşmesinde açık bir zam maddesi yoksa, işveren tek taraflı zam yapmakla yükümlü değil
Ancak uzmanlar, ücretin uzun süre artırılmamasının “eşitlik ilkesi” ve “hakkaniyet” açısından farklı hukuki tartışmalara konu olabileceğine dikkat çekiyor.
ÇALIŞANLAR NEYE DİKKAT ETMELİ?
Uzmanlara göre çalışanların;
- İş sözleşmelerindeki zam maddelerini dikkatle incelemesi
- Sendikal haklardan yararlanma imkanlarını değerlendirmesi
- Ücret değişikliklerinde yazılı belgeleri kontrol etmesi
büyük önem taşıyor.
Yargıtay’ın bu kararı, işverenlerin zam politikalarında serbest olduğunu ortaya koyarken, çalışanların haklarını korumada sözleşme şartlarının belirleyici olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
