Hitit Üniversitesi Teknoloji Merkezinde görev yapan Öğr. Gör. Dr. Çağla Kayişoğlu tarafından hazırlanan "Gıda Güvenliğinde Hassas Ölçüm: HPLC ile Mikotoksin Tespiti ve Analiz Eğitimi" başlıklı proje, TÜBİTAK 2237 Bilimsel Eğitim Etkinliklerini Destekleme Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı.
Gıda güvenliği alanındaki teorik bilgileri uygulamalı laboratuvar çalışmalarıyla buluşturacak eğitim programı, 21-23 Eylül 2026 tarihleri arasında Hitit Üniversitesi Teknoloji Merkezi bünyesindeki Gıda Analiz Teknikleri ve Biyoteknoloji Laboratuvarında gerçekleştirilecek.
Üç gün sürecek eğitimde, gıda güvenliği açısından önemli risk oluşturan mikotoksinlerin oluşum mekanizmaları, insan sağlığı üzerindeki etkileri ve gelişmiş analiz yöntemleriyle tespit edilmesine yönelik teorik ve uygulamalı eğitimler verilecek.
Eğitim kapsamında Aflatoksin B₁, Aflatoksin B₂, Aflatoksin G₁, Aflatoksin G₂ ve Okratoksin A analizleri gerçekleştirilecek. Katılımcılara bu mikotoksinlerin özellikleri, oluşum koşulları, sağlık üzerindeki etkileri, gıdalardan numune alınması, numune hazırlama, ekstraksiyon ve analiz aşamaları hakkında teorik bilgiler verilecek.
Uygulamalı eğitimlerde ise gıdalardaki mikotoksinlerin çok düşük düzeylerde hassas ve güvenilir şekilde belirlenmesini sağlayan Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi (HPLC) sisteminin çalışma prensibi ve mikotoksin analizlerinde kullanımı ele alınacak.
Programa Türkiye genelindeki üniversitelerden öğretim elemanları, lisans mezunları, yüksek lisans ve doktora öğrencileri ile mezunları ve gıda sektöründe görev yapan Ar-Ge ile kalite kontrol uzmanlarının katılması planlanıyor.
Mikotoksinler; başta Aspergillus, Penicillium ve Fusarium cinslerine ait küfler tarafından üretilen toksik bileşikler olarak biliniyor. Tahıllar, kuruyemişler, kuru meyveler, baharatlar ve çeşitli tarımsal ürünlerde görülebilen bu toksinler, uygun sıcaklık ve nem koşullarında hasat öncesi veya hasat sonrası süreçlerde oluşabiliyor. Gıdanın görünümünde ya da tadında her zaman belirgin bir değişiklik oluşturmamaları nedeniyle ancak laboratuvar analizleriyle güvenilir şekilde tespit edilebiliyor.
Uzun süreli mikotoksin maruziyetinin karaciğer ve böbrek hasarı, bağışıklık sisteminin zayıflaması, gelişim bozuklukları ve çeşitli kronik hastalıklarla ilişkilendirildiği belirtilirken, özellikle Aflatoksin B₁'in güçlü kanserojen etkisi nedeniyle gıda güvenliğinde kritik öneme sahip olduğu ifade ediliyor.
TÜBİTAK desteğiyle gerçekleştirilecek eğitim programının, gıda güvenliği alanında çalışan araştırmacılar ile sektör uzmanlarının ileri analiz teknikleri konusundaki yetkinliklerini geliştirmesi, mikotoksin kaynaklı risklere yönelik farkındalığı artırması ve gıdalarda güvenilir analiz uygulamalarının yaygınlaşmasına katkı sağlaması hedefleniyor.